زنجان

نخستین تور تور پرنده نگری در استان زنجان توسط انجمن توان افزایان زندگی سبز، گروه سفر مستر تریپ و با همکاری اداره کل محیط زیست استان، همزمان با روز جهانی تالاب‌ها و در حاشیه سد تهم زنجان برگزار گردید.

کلاس تئوری این برنامه روز دوازدهم بهمن در محل خانه جوانان استان زنجان و با تدریس رضا رمضانی، دانشجوی دکتری بیوسیستماتیک جانوری (گرایش پرنده شناسی) دانشگاه فردوسی مشهد انجام پذیرفت. در این کلاس دو ساعته مطالبی از قبیل معرفی ویژگی های پرندگان، صفات شاخص برای رده بندی پرندگان، جایگاه اکولوژیکی پرندگان و همچنین مقدماتی درباره نحوه پرنده نگری ارائه گردید. از جمله نکات حائز اهمیت در این کلاس می‌توان به تنوع پرندگان استان زنجان اشاره کرد که بر اساس مطالعات انجام شده تقریبا معادل نیمی از تنوع پرندگان اروپاست. مطلب مهم دیگر در خصوص اهمیت تنوع زیستی به ویژه پرندگان در موضوع توسعه بود، به عنوان مثال در سال ۲۰۰۷، یکی از شاخص های توسعه کشور انگلستان جمعیت پرندگان کشور بوده است. در واقع جمعیت پرندگان را به عنوان یکی از شاخص هایی در نظر گرفته بوده اند که با آن توسعه کشور ارزیابی شود.

در ادامه، امین خزاعی، نماینده اتازیس در استان زنجان ضمن اشاره به فعالیت‌های این انجمن، در خصوص تداوم برنامه‌هایی مشابه در سطح شهر و استان زنجان با هدف آموزش اهمیت حیات وحش و تنوع زیستی در زندگی با همکاری متخصصین ابراز امیدواری کرد و یکی از اولویت‌ها را برگزاری دوره آشنایی با حیات وحش شهری عنوان کرد.

در پایان نیز فرهاد عسگری، سایکل توریست زنجانی و عضو گروه سفر مسترتریپ که از برگزار کنندگان این تور بود با اشاره به تورهای انجام گرفته توسط این گروه که شامل تورهای کودکان، روستاگردی، دوچرخه سواری و ماجراجویانه است، از برنامه‌های آتی گروه گفت و همچنین پتانسیل استان زنجان در اجرای تورهای مختلف را بی‌نظیر عنوان کرد.

دوره عملی این برنامه نیز به مدت سه ساعت در روز سیزدهم بهمن، همزمان با روز جهانی تالاب‌ها در حاشیه سد تهم زنجان و با حضور کارشناسان و محیط‌بانان اداره کل محیط زیست استان، عکاسان حیات وحش و جمعی از علاقمندان انجام گرفت و پرندگانی همچون حواصیل خاکستری، باکلان، اردک سرسبز، کاکایی، خوتکا، چنگر و زاغی مشاهده شدند.

حمایت و حفاظت از محیط زیست در شرایط فعلی که با مشکلات عدیده محیط زیستی مواجه هستیم، موضوعی اجتناب ناپذیر است. بسیاری از کشورها طی چند دهه گذشته اقداماتی در این خصوص انجام داده‌اند، ولیکن یا کافی نبوده‌اند و یا آن اثرگذاری لازم را نداشته‌اند. بنابراین پویش‌های مردمی با درک این موضوع و آگاهی از ناکافی بودن اقدامات انجام گرفته از سوی دولت‌ها، رفته رفته شکل گرفتند و در گوشه و کنار دنیا دست به کار شده و اقداماتی در راستای حفاظت از محیط زیست، این میراث گذشتگان و امانت آیندگان، به عمل آوردند.

اقدامات مردمی خیرخواهانه و داوطلبانه محیط زیستی در سطح دنیا و حتی کشور خودمان بسیار زیاد بوده و خوشبختانه هر روز نیز بر تعداد این فعالیت‌ها  که عمدتا در قالب پویش‌های مردمی سازمان دهی می‌گردند، افزوده می‌گردد.

پویش‌های جمع آوری درب بطری پلاستیکی یک از هزاران نمونه اقدامات گروهی در راستای حفظ محیط زیست است که چند سالی است به طور گسترده در سطح کشور عزیزمان شاهد آن هستیم و جای بسی خوشحالی دارد که در این مدت کوتاه، مردم عزیز ایران از این پویش‌ها حمایتی جانانه کرده‌اند که ماحصل آن علاوه بر گسترش فرهنگ تفکیک از مبداء پسماندهای خشک، ترویج فرهنگ نوع دوستی و کمک به نیازمندان جامعه است، چرا که در قریب به اتفاق پویش‌های مردمی جمع آوری درب بطری، شعار مطرح شده حمایت از نیازمندان است که این همنشینی کار خیر و حفاظت محیط زیست رویداد مبارکی است که ثمره آن علاوه بر موارد گفته شده، ایجاد حس همکاری بین شهروندان برای رسیدن به جامعه‌ای سالم است.

پویش مردمی زنگین نیز با هدف جمع آوری درب بطری‌های پلاستیکی اعم از بطری‌های نوشابه، آب معدنی، شیر پاستوریزه، مواد شوینده و… برای کمک به محیط زیست و سلامت جامعه مدت کوتاهی است که فعالیت خود را در شهر زنجان آغاز کرده و شعار «بی‌تفاوت نیستم» را برای خود برگزیده است. برنامه شکل گیری این پویش، نخست توسط جمعی از کنشگران محیط زیست شهر زنجان پی ریزی شد و در نشست‌های مختلف با مسئولان شهری به ویژه سازمان مدیریت پسماند شهرداری زنجان و حمایت‌های مادی و معنوی این سازمان از پویش زنگین، این حرکت مردمی وجاهت افزون‌تری یافت. در نهایت با حمایت‌های بی‌دریغ گروه علوم محیط زیست دانشگاه زنجان، مراحل ساخت مخازن جمع آوری درب‌های بطری در داخل دانشگاه و با همکاری دانشجویان دانشگاه زنجان، اعضای انجمن‌های مردم نهاد دوستداران اُرس زنجان و انجمن توان افزایان زندگی سبز (اَتازیس)، صورت گرفت.

مخازن ساخته شده که از جنس طلق ۹۰ میکرونی بوده و به شکل استوانه‌ای به طول یک متر و قطر ۲۰ سانتی متر طراحی شده در نقاظ مختلف شهر از جمله برخی دانشگاه‌ها، فروشگاه‌ها، دفاتر، ادارات، مدارس و آموزشگاه‌ها توزیع گردیده و خواهد گردید و شهروندان محترم زنجانی می‌توانند درب‌های بطری پلاستیکی جمع آوری شده خود را به نزدیک‌ترین محل معرفی شده یا همان آشیانه‌های زنگین تحویل دهند. جهت آگاهی از نشانی آشیانه‌ها، همکاری با پویش زنگین و عضویت در گروه تلگرامی این پویش می‌توانید با شماره ۰۹۳۶۵۶۱۴۱۲۴ تماس حاصل فرمایید.

گفتنی است مبلغ حاصل از فروش درب‌ها به کارخانه‌های بازیافت پلاستیک، صرف امور مربوط به حفاظت از محیط زیست، کمک به نیازمندان و موسسات خیریه خواهد شد که اطلاع رسانی دقیق در این خصوص از طرق مختلف همچون شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها جهت آگاهی حامیان پویش مردمی زنگین صورت خواهد گرفت و همشهریان محترم در جریان جزئیات هزینه کردها قرار خواهند گرفت.

پویش مردمی زنگین جهت تداوم فعالیت‌های خود از تمام اقشار جامعه دعوت می‌کند در این پویش محیط زیستی و خیرخواهانه شرکت نموده و حمایت‌ خود را به طرق مختلف از جمله اطلاع رسانی به سایرین و جمع آوری درب‌های بطری پلاستیکی با هر تعداد و ارائه آن‌ها به نزدیک‌ترین آشیانه اعلام نمایند تا هرچه زودتر شاهد نتایج مثبت این پویش مردمی در سطح شهر زنجان باشیم.

توصیه هایی به نامزد های انتخابات شورای شهر

با نزدیک شدن به پنجمین دوره انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا، برشمردن برخی از مهم‌ترین چالش‌های محیط زیستی استان و همچنین ارائه چند پیشنهاد محیط زیستی به نمایندگان آتی، با توجه به اهمیت موضوع محیط زیست که به اعتقاد بسیاری، مهم‌ترین چالش امروز دنیا است، خالی از لطف نخواهد بود.

نخستین و شاید مهم‌ترین چالش محیط زیستی که ارتباط تنگاتنگی با مفهوم حیات دارد، موضوع آب است که در صورت عدم مدیریت اصولی منتج به بحرانی خواهد شد با نام «بحران تامین آب» که بر اساس پژوهشی با عنوان «آینده پژوهی ایران ۱۳۹۶» که با حمایت مرکز بررسی‌های استراتژیک ریاست جمهوری به انجام رسیده، در بین یکصد مسئله ایران، به عنوان دومین اولویت شناسایی شده است.

همچنین موضوع سرانه مصرف آب در سه بخش کشاورزی، صنعت و آب شرب خانگی در سطح استان که بر اساس آمارها، ۹۰ درصد آب مصرفی استان در بخش کشاورزی، ۵/۶ درصد برای  آب شرب خانگی و ۵/۱ درصد در بخش صنعت و مابقی در سایر بخش‌ها مصرف می‌گردد. در خصوص آب شرب خانگی، بنا به گفته معاون بهره برداری شرکت آب و فاضلاب شهری زنجان، سرانه مصرف آب شرب استان ۲۰۳ لیتر در شبانه روز است که در مقایسه با مصرف کشوری ۱۳ لیتر و مصرف جهانی ۵۳ لیتر بیشتر است. همچنین به گفته مدیرعامل آب منطقه‌ای استان زنجان، در حدود ۷هزار و ۳۰۰ حلقه چاه غیرمجاز در سطح استان وجود دارد و میزان افت آب‌های زیرزمینی استان نیز ۷۷ سانتی متر در سال گزارش گردیده. بنابراین با توجه به آمارهای موجود، توجه ویژه به مدیریت مصرف آب در هر سه بخش اشاره شده، یکی از برنامه‌های اصلی نمایندگان محترم شوراهای شهر و روستا خواهد بود.

چالش دوم که شوربختانه در بیشتر نقاط کشورمان مغفول مانده، موضوع مدیریت پسماند است که شهرها و روستاهای استان زنجان نیز از آن مستثنی نبوده و از سوء مدیریت در این زمینه رنج می‌برند. مشکلاتی همچون جمع آوری سنتی پسماندها، دفن غیربهداشتی و تولید بیش از اندازه پسماندهای آلی. لذا چاره اندیشی در زمینه مدیریت صحیح پسماند شهری و روستایی به ویژه در خصوص آموزش و ترویج  فرهنگ تفکیک پسماند از مبداء که نتایج بسیار بزرگی در زمینه حفاظت از محیط زیست در پی خواهد داشت، امری اجتناب ناپذیر است.

چالش سوم محیط زیستی استان، موضوع کیفیت هوای شهرها و روستاهای استان به ویژه شهر زنجان به سبب نزدیکی صنایع آلاینده‌ای مانند شهرک تخصصی روی است. بنا بر مطالعات انجام شده از سوی اساتید دانشگاه زنجان، آلودگی ناشی از دپوی پسماندهای روی تا نزدیکی‌های دروازه ارک در مرکز شهر زنجان رسیده است. نوع دیگری از آلودگی هوا به ویژه در روستاها، مربوط می‌شود به سوزاندن روباز پسماندهای خانگی و کشاورزی در نزدیکی سکونتگاه‌ها که خطرات فراوانی را برای سلامت ساکنین به همراه خواهد داشت. بنابراین برنامه ریزی در این زمینه نیز مستلزم توجه جدی مردم و مسئولان به ویژه نمایندگان محترم شوراهای شهر و روستا به معضل آلودگی هوا و تبعات شوم آن است.

و اما چند پیشنهاد محیط زیستی به نامزدهای محترم:

یک، در گام نخست و برای نشان دادن علاقه خود به محیط زیست و مواهب طبیعی، از تبلیغات کاغذی که شیوه‌ای مسرفانه و ناکارآمد است پرهیز نموده و با استفاده از فناوری‌های روز، انتخابات آتی را به انتخاباتی سبز بدل کنید.

دو، اجتناب از گسترش فرهنگ خودرو-محوری و تلاش در جهت توسعه فرهنگ انسان-محوری در شهرها و روستاها با حمایت از پویش‌هایی همچون سه‌شنبه‌های بدون خودرو که در سرتاسر ایران برگزار می‌شود و هدف آن ترویج فرهنگ استفاده از وسایل حمل و نقل عمومی، پیاده روی و یا دوچرخه سواری به جای خودروی شخصی است.

سه، دعوت و نظرخواهی از سازمان‌های مردم نهاد محیط زیستی به عنوان رکن سوم توسعه پایدار و ستون جامعه مدنی در نشست‌هایی که با موضوعات محیط زیستی در ارتباط هستند.

چهار، برنامه ریزی در جهت بهبود کیفیت ساخت و سازها با پایبندی به اصول معماری پایدار و همچنین گسترش فضاهای سبز با تاکید بر گونه‌های گیاهی بومی.

امید که منتخبین پنجمین دوره شوراهای اسلامی شهر و روستا، افرادی باشند که به الزامات مدیریت شهری و روستایی واقف بوده و به دور از سیاست بازی، هدفی جز افزایش کیفیت زندگی و توان تاب آوری مردم نداشته باشند.

با تلاش اعضای اتاق فکر پویش مردمی زنگین، اعضای نمایندگی زنجان انجمن توان افزایان زندگی سبز و همکاری صمیمانه دانشگاه زنجان، نخستین نمایشگاه آثار کودکان با درب بطری پلاستیکی در روز چهارشنبه هجدهم اسفندماه در محل دانشکده کشاورزی دانشگاه زنجان برگزار خواهد شد. بازدید از نمایشگاه برای عموم آزاد بوده و ساعت بازدید نیز ۱۴ الی ۱۷ عصر خواهد بود.
پیشاپیش علاوه بر کلیه علاقمندان به ویژه فعالان حوزه کودک و محیط زیست، از تمامی همشهریان عزیز دعوت می‌شود از این نمایشگاه دیدن فرمایند تا با مفهوم «می‌شود دور نریخت!» بهتر و بیشتر آشنا گردند.

کارگاه هشت ساعته مدیریت پسماند شهری با حضور جمعی از مسئولین، معاونین و کارکنان معاونت خدمات شهری شهرداری زنجان در مرکز آموزشی علمی – کاربردی سازمان همیاری شهرداریهای استان زنجان در روزهای چهارشنبه ششم و شنبه نهم بهمن ماه برگزار گردید.
در این کارگاه به بیان جنبه‌های اقتصادی مدیریت پسماند شهری و ارائه مطالبی در زمینه لزوم فرهنگ سازی در این حوزه پرداخته شد و همچنین پیشنهاداتی در زمینه رفع چالش‌های موجود در سیستم مدیریت پسماند با کمترین هزینه ارائه گردید.